
Ez agurrez ez herrialdez ulertzen ez duen kidea
Nire baku maitea. Inork aipatzen ez duen dolua. Beti zain zeneukana uztea.

Badira izenik ez duten doluak, ozenki iragartzen ez diren eta eguneroko elkarrizketetan baiozkotzen ez diren doluak, isilean bizitzen diren doluak, txikiak diruditelako agerikoagoak diren beste batzuen aldean, baina barrutik modu geldo eta iraunkorrean apurtzen gaituztenak; horietako bat migratzen dugunean zamatzen duguna eta mugak, paperak eta "beharrezko" erabakiak ulertzen ez dituen lau hankako laguna -maitasunaz, partekatutako errutinez eta amaigabeko itxaronaldiez soilik dakien izaki hori, dagoeneko irekitzen ez den ate baten ondoko amaigabeko itxaronaldiez soilik dakien izaki hori- atzean uzten dugunekoa da.
Gogoan dut joan nintzen eguna, ez maleten pisuagatik, baizik eta haren begiradaren pisuagatik, une hartan jakin bainuen bazegoela azaldu ezin nion zerbait, belarrira esandako laztan edo promesetan sartzen ez zena; izan ere, inork ez digu irakasten bizirik dirauen lau hankako lagun bati agur esaten, haren absentziarekin bizitzen, haren egunerokotasuna gugandik urrun imajinatzen dugun bitartean, etengabeko galdera gisa agertzen den erruari eusten: ulertu ote dit?, barkatuko ote zidan?
Migrazioak puskatan zatitzea eskatzen digu, baina zati batzuk indar handiagoz taupadaka geratzen dira, eta horietako bat beste guztia zalantzazkoa zenean etxe izan zenuen animaliatxo horrekiko lotura da; horregatik, gaixotasun baten berri iristen denean, distantzia jasanezina bihurtzen da, gorputza irteerarik gabeko larritasun moduko batean sartzen da, egon, ukitu, lagundu nahi dugulako, baina kontsolamendu gutxiegi gisa iristen diren deien, mezuen eta iristen diren argazkien ezintasuna baino ezin dugu bizi.
Une horietan, laguntza-sareak kontzeptu abstraktua izateari uzten dio eta ezinbesteko premia bihurtzen da; izan ere, lagun batzuek hitzez eusten dute, mina minimizatu gabe entzuten dute, ulertzen dute ez dela "animalia bat bakarrik", baizik eta istorio partekatu bat, beste inork egiten ez zuenean eutsi gintuen presentzia bat; badira distantzian gure esku bihurtzen diren senideak edo konfiantzazko pertsonak, gure ordez laztantzen dutenak, albaitariarengana eramaten dutenak, xehetasunez deskribatzen dutenak nola dagoen, nola jaten duen, nola arnasten duen, eta, jakin gabe, agur posible bat eraikitzen laguntzen digutenak.
Konponbiderik bilatzen ez duten besarkadak ere badaude (presentzialak edo pantaila baten bidez), lasaitasuna baizik, gehiegizkoak sentitu gabe negar egin dezakegun espazio horiek, non minak ez duen bere burua justifikatu beharrik; bai, min ematen du, min handia, eta hori aitortzea da eramangarri egiteko lehen urratsa.
Prozesu hori bizigarriagoa egiteko, birenfokatze emozionala ere egin behar da, bizitzen ari garenari begiratzeko beste modu bat bilatu, ez geldiarazten duen errutik, baizik eta denbora partekatuan posible egin genuen maitasunetik; gogoan izan behar dugu migratzeko gure erabakia ez zela abandonua izan, lotura hori ez dela urruntasunarekin hausten, bizirik jarraitzen duela gorputzaren memorian, ikasitako keinuetan, oraindik ere haren izena ahoskatzen dugun moduan.
Gure lau hankako lagunarentzat, hitzez azaldu ezin badiogu ere, antsietatea arindu diezaioketen prestatzeko moduak daude: gure usaineko objektuak uztea, zaintzen duen pertsonarekin errutina egonkorrak izatea, espazio seguruak eta ezagunak ziurtatzea, eta, ahal bada, ahotsaren bidez presentzia bati eustea; izan ere, hizkuntza ulertu ez arren, tonua, kadentzia eta emozioa ezagutzen ditu; eta guretzat, oso garrantzitsua da gu konektatuko gaituzten erritualak eraikitzea, ozen hitz egitea bezala edo bere argazkiak zigor gisa ez baizik eta zubi gisa begiratzea.
Banantzeagatiko antsietatea, gizakiengan zein animaliengan, pazientziaz eta errukiz lagundu behar da, "ondo egoteko" autoexijentzia saihestuz eta iristen dena sentitzea ahalbidetuz, mina ukatzeak areagotu baino ez baitu egiten; arnasketa kontzientea bezalako teknika sinpleak, arreta orainaldian ainguratzea, edo errurik gabe gogoratzeko egunero une txikiak sortzea, emozioak gainezka egin ez gaitzan lagun dezakete.
Eta gero beldur garen une hori dago, agian aurrez aurre bizi ezingo dugun agurra, hurrengo topaketarik ez izateko benetako aukera, eta hor bihotzak bere erronkarik handienari egin behar dio aurre: ikusi gabe onartzea, ukitu gabe maitatzea, itxi gabe askatzea; atalase horretan, askok kontsolamendua aurkitzen dugu agur sinbolikoetan, gutunetan, airera esandako hitzetan, maitasunak existitzeko presentzia fisikorik behar ez duen ziurtasunean.
Migratzea dolu ireki ugarirekin bizitzen ikastea da, baina gure loturen sakontasuna aurkitzea ere bada, hurbiltasunetik haratago maitatzeko gaitasuna, eta inork ez bagaitu prestatzen buztana mugituz zain genuena atzean uzteko, min horretan ere egia izugarria egongo da: norbaitentzat bizileku izan ginela, eta norbait horrek, baita distantzian ere, guretzat hala izaten jarraitzen duela.
Martha Ortega
__________________________
Gure weborriko -www.ondoantopagunea.com- "Nosotras" ataletik ateratako artikulua.
https://ondoan-topagunea7.cms.webnode.es/eu/nosotras/trong>
